bài trung
Định nghĩa
- Danh từ (triết học):
- Nguyên tắc loại trừ cái thứ ba: "bài trung" là một khái niệm trong logic học, chỉ quy luật cho rằng trong một cặp mệnh đề mâu thuẫn, không có khả năng thứ ba nào tồn tại. Một mệnh đề hoặc đúng hoặc sai, không thể có trạng thái trung gian.
- Quy luật bài trung: Dạng đầy đủ của thuật ngữ, thường dùng để chỉ nguyên tắc "loi de tiers exclu" (law of excluded middle) trong logic hình thức.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Quy luật bài trung là một trong ba quy luật cơ bản của logic hình thức. (Quy luật loại trừ cái thứ ba là một trong ba nguyên tắc nền tảng của logic.)
- Trong tranh luận, việc áp dụng bài trung giúp xác định rõ ràng tính đúng sai của lập luận. (Sử dụng nguyên tắc loại trừ cái thứ ba trong tranh luận giúp làm rõ tính đúng sai của lập luận.)
Các cách sử dụng nâng cao
"Quy luật bài trung": Thuật ngữ đầy đủ, dùng trong logic học để chỉ nguyên tắc loại trừ khả năng thứ ba.
- Quy luật bài trung khẳng định rằng mỗi mệnh đề hoặc đúng hoặc sai. (Nguyên tắc loại trừ cái thứ ba khẳng định mỗi mệnh đề chỉ có một trong hai giá trị chân lý.)
"Phép bài trung": Cách gọi khác của quy luật bài trung, nhấn mạnh vào phương pháp suy luận.
- Phép bài trung được sử dụng để chứng minh các định lý toán học. (Phương pháp loại trừ cái thứ ba được áp dụng trong chứng minh toán học.)
Biến thể và từ gần giống
Bài (động từ): loại bỏ, gạt ra ngoài.
- Bài trừ tệ nạn xã hội. (Loại bỏ các tệ nạn xã hội.)
Trung (tính từ): ở giữa, không thiên về bên nào.
- Vị trí trung tâm. (Vị trí ở giữa.)
Bài ngoại (danh từ): sự loại bỏ người nước ngoài — không liên quan đến bài trung.
Từ đồng nghĩa
- Loại trừ cái thứ ba: Diễn giải cụ thể hơn về nội dung của quy luật bài trung.
- Nguyên lý loại trừ: Cách gọi khác, nhấn mạnh tính nguyên lý.
Thành ngữ liên quan
- Bài trung bất khả: Dạng viết tắt hoặc nhấn mạnh, ít dùng trong thực tế.
- Bài trung bất khả là một nguyên tắc logic cơ bản. (Nguyên tắc loại trừ cái thứ ba là bất khả trong logic.)